امروز چهارشنبه 29 دى 1395  -  19 ربیع الثانی 1438  -  18 ژانویه 2017

 


Print

دکتر غلامرضا خاتمی، فوق‌تخصص گوارش اطفال و استاد دانشگاه علوم‌پزشکی تهران

 

 

سلامت: آقای دکتر! بالا آوردن یا برگشت غذا از معده به مری که در شیرخواران زیاد هم دیده می‌شود چگونه به وجود می‌آید؟

در دستگاه گوارش کودکان و بزرگسالان بین مری و معده یک اسفنگتر یا دریچه‌ای وجود دارد که هنگام خوردن غذا باز می‌شود تا شیر یا هر غذایی که کودک می‌خورد وارد معده‌اش شود. پس از غذا خوردن این اسفنگتر بسته می‌شود و اجازه نمی‌دهد محتویات معده به سمت مری برگردد اما در نوزادان اسفنگتر در انتهای تحتانی مری شل است و این شلی، طبیعی است. در واقع بین 50 تا 70 درصد نوزادان و شیرخواران این مشکل را دارند و ما همیشه به خانواده‌ها تذکر می‌دهیم که اگر نوزاد یا شیرخوار 3 تا 4 ماهه‌‌ای بعد از خوردن شیر مقداری از آن را برمی‌گرداند این امر مشکلی ایجاد نمی‌کند و طبیعی است. به همین دلیل نام این پدیده را ریفلاکس فیزیولوژیک گذاشته‌اند.

سلامت: آیا ریفلاکسی هست که حالت فیزیولوژیک نداشته باشد و علتش مرضی باشد؟

بله! در پاره‌ای از بیماری‌ها، ریفلاکس ادامه پیدا می‌کند و از جنبه طبیعی بودن خارج می‌شود. عواملی که می‌توانند این مشکل را ایجاد کنند عبارتند از: وجود مشکلی در مری مانند تنگی مری که در این حالت برگشت غذا مکررا صورت می‌گیرد و خاص زمان شیرخوردن کودک نیست. نوزادانی هستند که وقتی به دنیا می‌آیند مری تنگی دارند و لازم است که جراحی شوند. یکی از عوارض این جراحی‌ها طولانی شدن ریفلاکس است. کودکانی که به موادغذایی آلرژی دارند. بعضی از بیماری‌های دیگر مانند آسم گاهی اوقات با برگشت موادغذایی همراه هستند. بیماری سیستیک فیبروزیس، بیماری خاصی است که یکی از علایم آن ریفلاکس است. اگر ریفلاکس با این مشکلات دیده شود دیگر طبیعی نیست و نیاز به درمان خاص خودش را دارد. عامل بعدی ریفلاکس، سرفه است. کودکانی که زیاد سرفه می‌کنند فشار داخلی شکم‌شان بالا می‌رود و این امر سبب باز شدن دریچه مری و معده می‌شود و محتویات معده بالا می‌آید. حال هر عاملی که سبب سرفه کودک شود می‌تواند ریفلاکس ایجاد کند و تا آن عامل رفع نشود ریفلاکس نیز اصلاح نخواهد شد.

سلامت: ریفلاکس خودش را با چه علایمی نشان می‌دهد؟ مادر باید چگونه متوجه آن شود؟

ریفلاکس طبیعی علایم، خیلی مختصری دارد و معمولا مادر متوجه آن می‌شود. وقتی کودک شیر خورده و معده‌اش پر است هنگام خواباندن مقداری شیر از دهانش خارج می‌شود. غیر از این علامت، مشکل دیگری با این کودکان نداریم. وزن‌گیری و اشتهای کودک خوب است و در معاینه کودک مشکلی دیده نمی‌شود و کودک نیاز به هیچ دارو و آزمایشی ندارد و والدین نباید نگران باشند زیرا تا 3، 4 ماهگی ریفلاکس بهبود می‌یابد و کمتر کودکی است که ریفلاکس‌اش بیشتر از 3 تا 4 ماه طول بکشد. البته تعداد کمی از کودکان تا یک سالگی و تعداد بسیار کمتری تا 2 سالگی این مشکل را دارند اما بعد از 2 سال دیگر مشکلی در آنها نخواهیم دید.

سلامت: پس ریفلاکس فیزیولوژیک نیاز به درمان خاصی ندارد؟

نه! برای درمان این‌گونه کودکان کار خاصی انجام نمی‌دهیم و فقط توصیه می‌کنیم 10 دقیقه پس از شیر خوردن کودک او را در حالت قائم نگه دارید. به این شکل که کودک را در آغوش بگیرید. سرش را روی شانه‌تان بگذارید و به کودک فرصت بدهید تا هوایی را که بلعیده به صورت آروغ خارج کند. سپس او را به پهلوی راست یا چپ بخوابانید. ضمن اینکه دقت کنید والدین و اطرافیان نباید کودک را بالا و پایین بیندازند.

سلامت: اگر ریفلاکس‌ها طولانی‌تر شد و از 2 سال گذشت چه باید بکنیم؟

ببینید! شایع‌ترین علتی که سبب می‌شود ریفلاکس در کودکان ادامه پیدا می‌کند، آلرژی و حساسیت به بعضی از غذاهایی است که در دسترس کودکان قرار دارد. ما همیشه توصیه می‌کنیم به شیر کودکانی که در دوره شیرخواری هستند، توجه شود. اگر کودک از شیر مادر تغذیه می‌کند از مادر می‌خواهیم که موقتا شیر پاستوریزه نخورد و به جای آن از قرص کلسیم استفاده کند. زیرا زمانی که مادر شیر پاستوریزه می‌خورد مقداری از مواد آن وارد شیر خودش می‌شود و وقتی کودک شیر مادرش را می‌خورد عکس‌العمل نشان می‌دهد. اگر کودک بزرگ‌تر باشد یا به دلیل مشکلی که دارد در همین یک سال اول از شیرخشک استفاده کند به طور قطع باید مصرف شیرخشک را قطع کنیم زیرا شیرخشک هم مانند شیر پاستوریزه است. بنابراین باید به جای شیرخشک از شیر رژیمی‌ای استفاده کنیم که برای آلرژی کودک مناسب‌تر است. این شیرها انواع و اقسام دارند که پزشک معالج یکی از آنها را تعیین خواهد کرد. یکی از شیرها، شیر سویا است. اگر کودک بزرگ‌تر و در سنین بالای 2 سال است و سر سفره غذا می‌خورد، محدودیت در دامنه غذایی‌اش بیشتر می‌شود. یعنی ضمن اینکه باید کمتر از شیر مصرف کند همچنین باید مصرف موادی مانند نوشابه، سس، غذاهای خارج از خانه مانند انواع فست‌فود، کاکائو، شکلات، بادام، پسته و ... را از برنامه غذایی کودک حذف یا بسیار محدود کرد یا از تست آلرژی استفاده نمود. در این صورت ریفلاکس کودکانی که ناشی از آلرژی است با این توصیه‌ها رفع خواهد شد.

سلامت: حرف آخر؟

کودکانی که به زور غذا به آنها تحمیل می‌شود، برگشت غذا دارند و گاهی استفراغ می‌کنند اما این مشکل مرضی نیست. درواقع، این عکس‌العملی به خواسته مادر است. باید بدانید که اشتهای کودکان نوسانی است. زمانی می‌بینید که کودک صبحانه‌اش را خیلی خوب می‌خورد اما عصر کمتر می‌خورد یا دو روز اول هفته را خوب غذا خورده ولی دو روز بعدی را کمتر می‌خورد. این دلیل نمی‌شود زمانی که اشتهای کودک کم شده به زور به او غذا بدهید. هم معده توان آن را ندارد و هم کودک از نظر عاطفی با مادر کشمکش پیدا می‌کند ولو اینکه غذایش شیرمادر باشد.

مصاحبه از : مریم منصوری

چهارشنبه 6 ارديبهشت 1391
بازدیدها 24308
دیدگاه ها 0
امتیاز 3.1 از 5
اطلاعات مطلب :
کد مطلب: 52
حوزه: گفتگو
منبع : هفته نامه سلامت


ارسال نظر:
ارسال
نظرات کاربران:
ایلناز:
با سلام خدمت آقای دکتر نوزاد ٢ماهه دارم که دچار رفلاکس هست،خیلی شیر بالا نمیاره بیشتر أسیدی که برمیگرده به دهانش اذیتش میکنه،انگار یچیزی تو دهنشه،مزه میکنه دوباره قورت میده،،زیاد سکسکه مسافته،بعضی مواقع انگار تنگی نفس میگیره ،سرش و هم به سمت پشت میبره،وزنش خوبه،شیر هم خوب میخوره،فقط بعضی مواقع نمیتونه خوب بخوره. ممنون میشم راهنماییم کنید
سه شنبه 14 دى 1395
+
0
-
0
ارسال
بلوکات:
با سلام دکتر بنده دخترم در 5 ماهگی میباشد و به جهت رفلکس و هایپ و آلرژی 5روز در بیمارستان بستری بوود و به گفته دکترش دختر بنده به محصولات گاوی و تمامی محصولاتی که به گاو ارتباط دارند و تمامی محصولاتی که دارای ماندگاری میباشند را برای مادر تجویز نمودند که این امر باعث کم شدن شیر مادر و ضعیف شدن آن گردیده لطفا راهنمایی بفرمایید باتشکر از عنایت شما
شنبه 11 دى 1395
+
0
-
0
ارسال
الناز:
ببخشید أدرس وشماره تلفن مطب رو میخواستم
سه شنبه 2 آذر 1395
+
3
-
4
ارسال
مسعود:
با عرض سلام وخسته نباشید من پسرم 14 ماهه است. از وقتی بدنیا اومده نفخ شدید داره از اول تولد تا الان نفخ باعث اذیتش میشه و از درد شکم شبها با گریه و درد شدید بیدار میشه طوری که بابد از مقعد گلیسیرین بزنم تا باد شکمش دربیاد تا الان انواع شربتهای نفخ از جمله گرایپ میکسچر و کولیکز و کولیکید و ...تجویز شده ولی هیچ کدام درد پسرم را دوا نمیکند خواهش میکنم راهنمایی کنید خیلی ممنون
یکشنبه 3 مرداد 1395
+
2
-
2
ارسال
zahra:
باسلام.و خسته نباشید خدمت دکتر دختر سیزده ماهه ای دارم باوزن سه کیلو به دنیا امددر اوایل بعضی اوقات استفراغ جهشی از بینی و دهان داشت هر دوروز یکبار و مرتب سکسکه میکرد روزی چند بار ،شب بعا بسیار بیقرار بود بع خودش میپیچید دکتر بهش پدیلاکت برای کولیک داد بعد دوماه استفراغ نداشت ولی ببقراری شبانه ادامه داشت دکتر گفت رفلاکس داره و بهش اندانسترون دادو.رژیم غذایی به من و.از بچگی شیرخشک.نان و شیر خودم و میخورد چهار پنج ماهگی دیگه وزن گیریش بسیار کم.شددکتر براش موتیلیوم.نوشت و شیرخشک.اپتامیل و زیاد تغییری در وزنش نکرد تا دکتر دباره داروی رانیتین رو براش تجویز کرد خداروشکر خوابش و.خوراکش بهتر شد و وزن گیریش هم خوب شد دباره بعد چند وقت من بهش بستنی و.لیموشیرین میدادم تا یکهفته که بچم دباره داغون شد از نه ماه دیگع دکتر براش امپرازول روزی دوبار و رانیتیدین دوسیسی براش نوشت وتا الان داره میخوره و الان کخ سیزده ماهشه هشت کیلو و سیصد و هنوز هیچ.غذای سفره لبنیلت کاکاعو سفیده تخمدمرغ و هیچی بهش نمیدم غذاش فقط شده برنج و.هویج و.ماهیچه مرغ زرده تخم مرغ وموز و سیب همین هرچی بهش میدم یا بدنش جوش میزنه یا بیخواب میشه سوپ و سرلاکم اصلا نمیخوره دکتر براش شیر خشک ببلاک اچ ا نوشت اونم نخورد درهیچ صورت،حالا سوالم اینه مندخسته شدم تا کی این رفلاکس ادامه داره ایا داروهاس همیناخوبه و من هنوز باید رژیم غذایی داشته باشم،بچم دیگع از یکنواختی غذاهاش بدش اومده چیا میتونم بهش بدم هرچی میخوام بدم میگن نده حساسیت زاست،دندوناشم درنیومده ده ماهگی ازمایش دادیم ویتامین د بدنش هشتاد بود و کلسیمش هم خوب بود دکتر گفت امپول لازم نداره بهش شربت کلسی کر داد روزی سه سیسی الان بیست روزه داره میخوره هنوز از دندون خبری نیس حتی ورم هم نکرده،تروحدا برای رفلاکس بچم کمک کنید زودتر خوب بشه من حتی نون هم بهش نمیدم میگن ترش میکنه خیلی دکترا رفتم دیگه خستم الان امیدم اول به خدا بعد به.شماست
سه شنبه 4 خرداد 1395
+
2
-
3
ارسال
ام البنین:
با عرض سلام پسرم 2 ماهه است زردی داشت که فروکش کرد ولی با فاصله یک روز دوباره شدید شد البته من در آن روز غذای پر ادویه استفاده کردم به پزشک مراجعه کردم که آزمایش خون و سونو نوشت . آزمایش خون خوب بود ولی سونو اعلام کرد که پارانشیم به طور مختصر افزایش یافته است. سونوی مجدد گرفتیم که بیان شد پارانشیم نرمال است حال می خواستم بدونم که وضعیت پسرم چطور است. با تشکر از شما
چهارشنبه 15 ارديبهشت 1395
+
0
-
0
ارسال
داودقنبری:
وخسته نباشید،دخترششماهه دارم،دوهفته میشه که شکمش کم کارشده بردیمکارشده دکتراطفال،گفتن تواین سن معمولا پیش میاد.پدی لاکت براش نوشتن بعدازیکروزیکبارکارکرد،الان 4روزکارنکرده،سرساعت دارو داده میشه،لطفا راه نمایی کنید.
پنجشنبه 9 ارديبهشت 1395
+
0
-
0
ارسال
Elhan.:
سلام اقای دکتر خاتمی پسر من 7سالش بی اختیاری مدفوع دارهدیگه واقعا ب این نتیج رسیدم ک دست خودش نیست تا بره سرویس خودش و خراب کرده بیشتر مشکلم تو مدرسه است میترسم دچار سرخوردگی و افت تحصیلی باش توروخدا کمکم کنید ک چیکار کنم ایا درمان داره یبوست هم نداره.با تشکر
شنبه 4 ارديبهشت 1395
+
0
-
1
ارسال
حسن رمضانی:
با سلام دخترم 12 سال داره مدتی درد معده داره باید چه کنم . با تشکر
سه شنبه 17 فروردين 1395
+
9
-
7
ارسال
محمود آقایانی:
با عرض سلام وخسته نباشید من دخترم یکسال وسه ماهش هست.متاسفانه دفع چربی دارد. به هر جامراجعه کردم نتیجه نگرفته ام الا به مدت 7ماه وزنش تغییر نکرده است واز هر گونه فراوردهای گاوی پرهیز است.خواهشمندم راهنمایی فرمایید.در ضمن یک هفته هم بیمارستان طبی کودکان بستری بوده است... با کمال تشکر
یکشنبه 18 بهمن 1394
+
1
-
5
ارسال
حمید:
باسلام یک بچه 9ماه دارم ووقتی شیرمیخوردموقع شیرخوردن صدامیدهدمری آن وبعضی مواغع غذاکه میخورد بالا میاره بایدچکارکنم راه حل مرسی
دوشنبه 21 دى 1394
+
0
-
0
ارسال
اعظم:
سلام آقای دکتر.بچه من الان 2 سال و 4 ماهه. از یک سال پیش یبوست داره و خیلی اذیت میشه برای اجابت مزاج.من اکثر اوقات بهش سوپ میدم ولی اگه روزی یک بار سوپ ندم خیلی مشکل پیدا میکنه.اکثرا به صورت دانه های به اندازه کوچک و بسیار سفت هست.لطفا راهنماییم کنید
شنبه 7 آذر 1394
+
17
-
20
ارسال
filbandi.s@gmail.com:
باسلام ..توجه توجه ..خطرناکترین رفلکس و تهوع صبحگاهی میباشد ...بچه خودم رفلکس داشت که همه دکترهای گوارشی چابکش کردن سالم بود ..اما بعد از 10 روز متوجه شدیم پسرم تومور مغزی داره ....
چهارشنبه 27 آبان 1394
+
11
-
7
ارسال
سیدمحمدرضا:
با سلام. فرزند من 38روزه است و غالب ساعات روز و بویژه شبها از درد شکم و نفخ به خود میپیچد و گریه های شدید دارد. لطفا راهنمایی کنید برای درمان و یا کاهش این حالت چه باید کرد؟
پنجشنبه 29 مرداد 1394
+
13
-
16
ارسال
احسان جاوید:
سلام عرض میکنم خدمت کسی که زندگی را پس از خداوند مدیون ایشان یعنی جناب دکتر خاتمی هستم.میخواستم بپرسم که بنده در دوران کودکی بیماری سلیاک داشتم آیا ممکنه این بیماری به فرزندم منتقل بشه؟ البته الان 40 سالم هست و رژیم غذایی بدون گلوتن را هم رعایت نمیکنم سوال دوم اینکه آیا ممکنه در دراز مدت دوباره خودم هم مشکل پیداکنم؟؟؟
شنبه 10 مرداد 1394
+
5
-
5
ارسال
مریم:
با سلام.خدمت استاد محترم.دختر من الان 7 سال سن دارد و از دوران نوزادی عمدتا با مشکل یبوست مواجه بوده.الان نیز حدود 1 سالی است که دوباره شدت پیدا کرده .حدود چند ماه با داروی پیدرولاکس راحت تخیه میکرد ولی الان دیگر این دارو تاثیر چندانی ندارد.حال دخترم دار فتق شده که پزک تجویز عمل جراحی کرده ولی احتمال ایجاد مجدد در سمت دیگر فتق را بدلیل یبوست داده.من حالا از شما مشورتی می خواهم که بعد از عمل ما به شما مراجعه کرده برای درمان یا قبل از عمل.خواهشا جواب دهید. با تشکر
سه شنبه 30 تير 1394
+
9
-
6
ارسال
سجاد سلیمانزاده:
با سلام خدمت دوستان من یه دختر 6ماه دارم کبدش از حالت نرمال بزرکتر و رنگ چشمش وپوشتش کمی زرد شده یه پزشک خوب برام بگید ببرمش پیشش
سه شنبه 29 ارديبهشت 1394
+
2
-
1
ارسال
جاسبی:
باسلام،نوزاد دو ماهه ای دارم که سه چهار دقیقه بعد از شروع شیر خوردن،گریه میکنه و زور میزنه و از خوردن امتنا میکنه،ولی شیر خشک رو راحت تر میخوره.پزشکهای شهرستانمون داروهای کولیکز و پدی لاکت و راینتیدینو امپرازول رو دادن بهش تگی چند دوره ولی تاثیر نداشته.
چهارشنبه 12 فروردين 1394
+
10
-
7
ارسال
شیرزادی:
باسلام دختری شش ساله دارم از دوسالگی یبوست دارد روده ان به گفته دکتر ها تنبل است براثر یبوست لکه هم میزند وزن ش نسبت به سن او کم است 13کیلو دارو عای مصرفی اش پیدرولاکس ویتا مکس و پماد آنتی فیشر مصرف میکند نظر شما یا تشخیص شما در مورد بیماری اش چیست با تشکر
یکشنبه 5 بهمن 1393
+
11
-
8
ارسال
مسلم زاهدی:
با سلام مدتی است که کودک 2 ساله دختر را از پوشک گرفتیم که پس از 1 ماه اجابت مزاج هر 3 تا 4 روز به تاخیر افتاده. الان نزدیک به 1 ماه هست که سخت مدفوع می کند با نظر پزشک رژیم غذایی آبکی و استفاده از روغن زیتون و کره در غذا استفاده شد و لی همچنان یبوست و.. ادامه دارد همه راههای مسهل کننده و ملین هم امتحان شده لطفا راهنمایی کنید یا اگر نیاز به معاینه دارد نیز اعلام نمایید. با تشکر
دوشنبه 22 دى 1393
+
4
-
8
ارسال